www.radiolyra.com

JUSTINA SHIROKA-PULA ZGJIDHET PRESIDENTE E KOSOVËS

7 tetor 2026

Kuvendi i Republikës së Kosovës ka zgjedhur akademiken Justina Shiroka-Pula presidente të Republikës së Kosovës, duke i dhënë fund një periudhe të gjatë pasigurie politike rreth kreut të shtetit. Zgjedhja e saj u bë në orët e fundit të afatit kushtetues, i cili përfundonte më 6 tetor.

Zgjedhja e presidentes erdhi pas negociatave intensive ndërmjet partive parlamentare. Kryeministri Albin Kurti propozoi emrin e Justina Shiroka-Pulës, ndërsa Partia Demokratike e Kosovës, e drejtuar nga Bedri Hamza, deklaroi se e pranonte kandidaturën e saj. PDK-ja propozoi Eliza Hoxhën si kundërkandidate në procesin e votimit.

Arritja e marrëveshjes ishte vendimtare, sepse Gjykata Kushtetuese kishte përcaktuar se afati gjashtëdhjetëditor për zgjedhjen e presidentit përfundonte më 6 tetor 2026. Në rast të dështimit për zgjedhjen e kreut të shtetit, vendi rrezikonte shpërndarjen e Kuvendit dhe një tjetër proces zgjedhor parlamentar.

Kush është Justina Shiroka-Pula?

Justina Shiroka-Pula është ekonomiste, profesoreshë universitare dhe akademike me një karrierë të gjatë në jetën shkencore dhe publike të Kosovës.

Ajo ka lindur në Prishtinë në vitin 1953 dhe ka përfunduar Fakultetin Ekonomik të Universitetit të Prishtinës. Studimet pasuniversitare i ka zhvilluar në Zagreb, ndërsa karriera e saj akademike është e lidhur për dekada me Universitetin e Prishtinës. Ka marrë pjesë gjithashtu në programe akademike dhe profesionale në Universitetin e Linzit në Austri dhe në Universitetin e Arizonës në Shtetet e Bashkuara të Amerikës.

Shiroka-Pula ka pasur edhe angazhim politik. Nga viti 2008 deri më 2011 ajo ka shërbyer si ministre e Energjisë dhe Minierave në Qeverinë e Kosovës, ndërsa nga viti 2011 deri më 2014 ka qenë deputete e Kuvendit nga radhët e Partisë Demokratike të Kosovës.

Në dhjetor të vitit 2025 ajo u zgjodh kryetare e Akademisë së Shkencave dhe të Arteve të Kosovës, duke u bërë gruaja e parë që drejton këtë institucion.

Çfarë rëndësie ka zgjedhja e saj?

Zgjedhja e Shiroka-Pulës ka rëndësi të madhe institucionale, sepse shmangu një krizë të re politike dhe mundësinë e zgjedhjeve të jashtëzakonshme parlamentare.

Presidenti i Republikës së Kosovës ka mandat pesëvjeçar dhe, sipas Kushtetutës, përfaqëson unitetin e popullit dhe shtetin e Kosovës brenda dhe jashtë vendit.

Presidenti ka rol të rëndësishëm në dekretimin e ligjeve, emërimet kushtetuese, politikën e jashtme, marrëdhëniet ndërinstitucionale dhe funksionimin e përgjithshëm të rendit kushtetues.

Për këtë arsye, zgjedhja e presidentes nuk është vetëm çështje simbolike. Ajo siguron vazhdimësinë institucionale të shtetit dhe shmang hyrjen e Kosovës në një tjetër cikël të gjatë elektoral.

Një kompromis politik në momentet e fundit

Një element i rëndësishëm i këtij procesi ishte fakti se marrëveshja për presidenten u arrit në një moment kur raportet mes pozitës dhe opozitës ishin të tensionuara.

Vetëm pak para seancës, Kurti propozoi Shiroka-Pulën, duke e paraqitur atë si figurë që mund të siguronte mbështetje më të gjerë. PDK-ja më pas konfirmoi se deputetët e saj do të hynin në sallë dhe do të merrnin pjesë në proces.

Kjo marrëveshje tregoi se, pavarësisht përplasjeve të forta politike, në momentin e fundit partitë arritën të gjenin një kompromis institucional.

Çfarë pritet tani?

Pas zgjedhjes, presidentja e re merr përgjegjësitë kushtetuese të kreut të shtetit.

Një nga sfidat e para do të jetë ruajtja e rolit të presidentes si figurë përfaqësuese mbi ndarjet partiake.

Edhe pse Shiroka-Pula ka pasur në të kaluarën angazhim politik në PDK, pozita e presidentes kërkon që ajo të ushtrojë funksionin në mënyrë institucionale dhe të përfaqësojë të gjithë qytetarët e Kosovës.

Ajo do të përballet gjithashtu me një periudhë të ndjeshme politike, në të cilën Kosova ka përpara çështje të rëndësishme si marrëdhëniet me Bashkimin Evropian, dialogu me Serbinë, zhvillimet rreth Dhomave të Specializuara dhe reformat e brendshme institucionale.

Zgjedhja e Justina Shiroka-Pulës presidente e Kosovës i dha fund një prej ngërçeve më të mëdha institucionale të muajve të fundit.

Një marrëveshje e arritur në orët e fundit bëri të mundur që Kosova të shmangte shpërndarjen e Kuvendit dhe zgjedhjet e reja.

Tani vëmendja kalon nga pyetja “kush do të bëhet president?” te një pyetje tjetër po aq e rëndësishme:

Si do ta ushtrojë Justina Shiroka-Pula mandatin presidencial dhe sa do të arrijë të ruajë rolin e presidentes si figurë unifikuese të shtetit?

Përgjigjja do të shihet gjatë mandatit të saj pesëvjeçar.

Krijuar më 7 tetor 2026.