Zbulim premtues në Japoni: Një molekulë mund të ndihmojë rigjenerimin e muskujve gjatë plakjes
11 nëntor 2026 | Radio Lyra – Shkencë dhe Shëndet
Shkencëtarët japonezë kanë identifikuar një molekulë që mund të hapë rrugën për trajtime të reja kundër dobësimit të muskujve gjatë plakjes. Rezultatet janë premtuese, por studiuesit theksojnë se zbulimi është ende në fazën eksperimentale dhe nuk përbën një trajtim të provuar për njerëzit.
Një ekip shkencëtarësh nga Universiteti Kyushu në Japoni ka bërë një zbulim të rëndësishëm në studimin e mekanizmave që ndihmojnë trupin të riparojë muskujt.
Kërkimi, i udhëhequr nga profesori Ryuichi Tatsumi, është publikuar më 24 korrik 2026 në revistën shkencore Scientific Reports, pjesë e grupit Nature Portfolio.
Në qendër të zbulimit është një molekulë e quajtur LASSS, ose trisulfidi i acidit lipoik, e cila ka treguar aftësi për të mbrojtur dhe përmirësuar funksionimin e një proteine të rëndësishme për riparimin e muskujve.
Pse dobësohen muskujt me kalimin e moshës?
Ndërsa njeriu plaket, organizmi pëson ndryshime biologjike që ndikojnë edhe në sistemin muskulor.
Muskujt mund të humbasin gradualisht masën, forcën dhe aftësinë për t'u rikuperuar pas dëmtimeve.
Kur kjo humbje bëhet e theksuar, mund të shfaqet një gjendje e njohur si sarkopenia, e cila lidhet me dobësimin muskulor dhe vështirësitë në lëvizje.
Sarkopenia mund të ndikojë në ekuilibrin, ecjen, ngritjen nga karrigia dhe kryerjen e veprimtarive të zakonshme të përditshme.
Një nga faktorët që ndikon në këtë proces është zvogëlimi i aftësisë së organizmit për të riparuar indet muskulore.
Pikërisht këtu është përqendruar studimi japonez.
Çfarë është molekula LASSS?
Studiuesit kanë analizuar veprimin e një përbërjeje me bazë squfuri, të quajtur trisulfidi i acidit lipoik.
Kjo molekulë ndërvepron me një proteinë të njohur si HGF, shkurtim për faktorin e rritjes së hepatociteve.
Pavarësisht emrit, HGF ka rol të rëndësishëm edhe në muskuj.
Ajo ndihmon aktivizimin e qelizave burimore muskulore, të quajtura qeliza satelitore, të cilat marrin pjesë në riparimin e indeve të dëmtuara.
Me kalimin e moshës, HGF mund të pësojë një ndryshim kimik të quajtur nitrim, i cili pengon lidhjen e saj me receptorët qelizorë.
Shkencëtarët zbuluan se LASSS mund ta bëjë proteinën HGF më rezistente ndaj këtij ndryshimi dhe njëkohësisht të përmirësojë aftësinë e saj për t'u lidhur me receptorin përkatës.
Rezultati që befasoi shkencëtarët
Gjatë eksperimenteve laboratorike, studiuesit vërejtën se trajtimi i proteinës HGF me LASSS e rriti më shumë se dyfish aftësinë e saj për t'u lidhur me receptorin qelizor.
Kjo ishte një gjetje e rëndësishme, sepse lidhja e HGF-së me receptorin është pjesë e mekanizmit që aktivizon qelizat përgjegjëse për riparimin e muskujve.
Shkencëtarët përdorën emërtimin “Super HGF” për të përshkruar këtë formë të përmirësuar të proteinës.
Megjithatë, një rritje dyfish e lidhjes molekulare nuk do të thotë se muskujt bëhen dyfish më të fortë.
Këto janë dy rezultate krejtësisht të ndryshme dhe nuk duhen ngatërruar.
Çfarë treguan eksperimentet me kafshë?
Për të kontrolluar nëse efekti shfaqej edhe në organizma të gjallë, ekipi zhvilloi eksperimente me minj.
Në këto eksperimente u përdor një model i dobësimit muskulor nga mungesa e përdorimit të muskujve.
Te minjtë që kishin marrë LASSS, studiuesit vërejtën një zvogëlim të ndryshimeve kimike të padëshiruara në proteinën HGF.
Ky rezultat përforcon mundësinë që molekula të ketë një rol mbrojtës.
Por studimi nuk provoi se LASSS rikthen masën apo forcën muskulore te njerëzit e moshuar.
Për këtë arsye, shkencëtarët kërkojnë studime të mëtejshme për të vlerësuar sigurinë dhe efektivitetin e përbërjes.
A mund të shndërrohet ky zbulim në ilaç?
Nëse rezultatet konfirmohen, zbulimi mund të hapë mundësi të reja për zhvillimin e trajtimeve kundër humbjes së muskujve nga plakja, qëndrimi i gjatë në shtrat ose mungesa e lëvizjes.
Megjithatë, zhvillimi i një ilaçi kërkon disa faza kërkimore.
Fillimisht duhet të vërtetohet siguria e molekulës, më pas mënyra e veprimit në organizëm, doza e përshtatshme dhe efektiviteti i saj te njerëzit.
Deri tani, LASSS nuk është një trajtim i miratuar për rigjenerimin e muskujve gjatë plakjes.
Gjithashtu, LASSS nuk duhet ngatërruar me suplementet e zakonshme të acidit alfa-lipoik. Rezultatet e këtij studimi nuk vërtetojnë se marrja e këtyre suplementeve përmirëson rigjenerimin muskulor.
Çfarë do të thotë ky zbulim për të ardhmen?
Plakja e popullsisë është një nga sfidat kryesore shëndetësore në shumë vende të botës.
Ruajtja e forcës muskulore është e rëndësishme për lëvizshmërinë, pavarësinë personale dhe cilësinë e jetës.
Në këtë drejtim, zbulimi japonez paraqet një mundësi interesante shkencore.
Në vend që të përqendrohen vetëm te pasojat e humbjes së muskujve, studiuesit po përpiqen të kuptojnë dhe të ndikojnë te mekanizmat molekularë që rregullojnë riparimin e tyre.
Megjithatë, kërkimi shkencor kërkon kohë dhe rezultatet laboratorike nuk mund të përkthehen automatikisht në përfitime mjekësore.
Përfundim
Zbulimi i shkencëtarëve të Universitetit Kyushu është një hap premtues në studimin e plakjes muskulore.
Molekula LASSS ka treguar se mund të mbrojë dhe të përmirësojë funksionimin e një proteine që merr pjesë në aktivizimin e mekanizmave të riparimit të muskujve.
Por ende nuk është provuar se kjo molekulë mund t'ua rikthejë forcën dhe masën muskulore njerëzve të moshuar.
Shkenca ka identifikuar një mundësi të re. Nëse ajo do të shndërrohet në trajtim mjekësor, mbetet për t'u vërtetuar.
Burimet shkencore
1. Universiteti Kyushu, Japoni
Njoftimi zyrtar i kërkimit, 24 korrik 2026.
https://www.kyushu-u.ac.jp/en/researches/view/410/
2. Scientific Reports – Nature Portfolio
Zushi, K., Seki, M. dhe bashkautorët (2026).
Enhanced HGF with increased receptor affinity and nitration-dysfunction resistance through interaction with lipoic acid trisulfide.
https://doi.org/10.1038/s41598-026-60835-w
3. PubMed – Biblioteka Kombëtare e Mjekësisë, SHBA
Identifikuesi i studimit: PMID 42498718.
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/42498718/
Radio Lyra – Në hap me kohën.
Data e përgatitjes: 11 nëntor 2026
Ora: 17:55, sipas kohës së Suedisë.
Comments
Post a Comment
Ju lutemi të komentoni me respekt dhe pa gjuhë fyese