Provat për përfitimet e “detoksit” nga rrjetet sociale janë shumë më të dobëta sesa sugjerojnë politikat

 www.radiolyra.com 

27.shtator.2026 ora 11:15

Provat për përfitimet e “detoksit” nga rrjetet sociale janë shumë më të dobëta sesa sugjerojnë politikat

Një rishikim në Communications Psychology kontrolloi 12.058 publikime dhe analizoi hollësisht 45 studime të ndërhyrjeve që reduktonin ose ndërprisnin përdorimin e rrjeteve sociale. Studimet ishin botuar ndërmjet viteve 2015 dhe 2025.

Provat e verifikuara

Rezultatet për mirëqenien dhe shëndetin mendor ishin përgjithësisht të vogla, të paqëndrueshme ose statistikisht të padallueshme.

Autorët identifikuan dobësi të përhapura në projektimin dhe zbatimin e ndërhyrjeve.

Vetëm një nga 45 studimet kishte kampion me moshë mesatare nën gjashtëmbëdhjetë vjeç.

Kjo krijon një mospërputhje të madhe: politikat kufizuese synojnë kryesisht fëmijët, ndërsa provat eksperimentale vijnë pothuajse tërësisht nga të rriturit. Rishikimi në Communications Psychology⁠

Communications Psychology

Çfarë ka ndryshuar

Debati shpesh paraqitet sikur eksperimentet kanë provuar se reduktimi i rrjeteve sociale përmirëson shëndetin mendor. Rishikimi tregon se pasiguria nuk vjen vetëm nga rezultatet e ndryshme, por edhe nga mënyra e dobët ose jo e njëtrajtshme e zhvillimit të studimeve.

Pse ka rëndësi

Ligjet që kufizojnë qasjen e fëmijëve në rrjetet sociale mund të kenë arsye të tjera të vlefshme, si privatësia ose mbrojtja nga shfrytëzimi. Megjithatë, pretendimi se kufizimi do ta përmirësojë shëndetin mendor të të rinjve nuk mbështetet ende nga prova të forta shkakore.

Kufizimet

Ky është rishikim i metodologjisë, jo meta-analizë që llogarit një efekt të vetëm.

Dobësia e provave nuk do të thotë se rrjetet sociale janë të padëmshme.

Studimet ndryshonin në kohëzgjatje, platforma dhe përkufizimin e “detoksit”.

Rishikimi mbuloi literaturën vetëm deri në fund të vitit 2025.

Pothuajse mungojnë eksperimentet e fuqishme me fëmijë dhe adoleshentë.

Provë: Literatura eksperimentale aktuale nuk lejon përfundime të sigurta shkakore për fëmijët.

Interpretim i arsyeshëm: Politikat kanë ecur më shpejt se baza shkencore që përdoret për t’i justifikuar.

E paprovuar: Studimi nuk tregon se kufizimet janë të padobishme ose se përdorimi intensiv nuk mund të dëmtojë grupe të caktuara.